Ο Πλάτωνας,δίνει την ερμηνεία της έννοιας “Δαίμων”
« ΣΩΚ.: Αλήθεια, Ερμογένη.Τι να σημαίνει άραγε το όνομα «δαίμονες»; Πρόσεξε αν σου φανώ ότι λέω κάτι σπουδαίο.
ΕΡΜ.: Λέγε.
ΣΩΚ.: Γνωρίζεις ποιοι,κατά τον Ησίοδο, είναι οι δαίμονες;
ΕΡΜ.: Δεν γνωρίζω.
ΣΩΚ.: Δεν γνωρίζεις ούτε για το χρυσό γένος των ανθρώπων, που λέει ότι υπήρξε πρώτο;
ΕΡΜ.: Αυτό το ξέρω.
ΣΩΚ.: Λέει λοιπόν γι’ αυτό:
« Μόλις το γένος τούτο χωρίστηκε σε μέρη
οι δαίμονες αγνοί και γήινοι ονομάζονται, λαμπροί,
προστάτες από το κακό, φύλακες των ανθρώπων. »
ΕΡΜ.: Δηλαδή, τι εννοείς;
ΣΩΚ.: Νομίζω πως, λέγοντας χρυσό γένος, δεν εννοεί φτιαγμένο από χρυσάφι, αλλά καλό και ωραίο. Απόδειξη θεωρώ το γεγονός ότι για μας λέει πως είμαστε σιδερένιο γένος.
ΕΡΜ.: Έχεις δίκιο.
ΣΩΚ.: Πιστεύεις λοιπόν ότι, και αν κάποιος από τους συγχρόνους μας είναι καλός, θα μπορούσε να πει πως ανήκει στο χρυσό γένος;
ΕΡΜ.: Βέβαια.
ΣΩΚ.: Οι καλοί όμως είναι συνετοί ή τίποτε άλλο;
ΕΡΜ.: Συνετοί.
ΣΩΚ.: Κατά τη γνώμη μου, αυτό περισσότερο απ’ οτιδήποτε άλλο χαρακτηρίζει τους δαίμονες∙ επειδή ήταν συνετοί και «δαήμονες» (σοφοί) τους ονόμασε «δαίμονες». Και στην αρχαία γλώσσα μας το όνομα αυτό αντιστοιχεί στο ίδιο. Σωστά λοιπόν και αυτός και άλλοι ποιητές λένε ότι, αν πεθάνει κάποιος ενάρετος, μεγάλη τύχη και τιμές αποκτάει και γίνεται δαίμονας, σύμφωνα με την ονομασία της φρόνησης. Έτσι και εγώ λοιπόν αντιλαμβάνομαι τον «δαήμονα», δηλαδή κάθε άνθρωπο, θεϊκό όσο ζει και αφότου πεθάνει, και νομίζω ότι σωστά ονομάζεται «δαίμων».» (Πλάτωνας, “Κρατύλος”, 397e- 398c)
Η μετάλλαξη
Αργότερα, με τη μονοθεϊστική θεολογία,η λέξη μεταστρέφεται πλήρως.
Ο δαίμων:
παύει να είναι εσωτερική ποιότητα
παύει να είναι ανθρώπινη δυνατότητα
γίνεται εξωτερικός εχθρός
Από γέφυρα ανθρώπου–θείου,γίνεται χάσμα.
Από φρόνηση,γίνεται απειλή.
Από εσωτερική φωνή,γίνεται πειρασμός.
Αυτή δεν είναι απλή γλωσσική αλλαγή.
Είναι αναδιάταξη ψυχισμού.
Η ψυχολογική συνέπεια
Όταν η λέξη που δήλωνε:
• σοφία
• εσωτερική καθοδήγηση
• ανθρώπινη πληρότητα
μετατρέπεται σε:
• κακό
• δαιμονικό
• απαγορευμένο
Ο άνθρωπος χάνει εμπιστοσύνη στον εσωτερικό του νου στην αυτογνωσία του
Αυτό που κάποτε ήταν οδηγός,τώρα είναι ύποπτο.
Η εσωτερική φωνή δεν ακούγεται πια ,φοβίζει.
Η ηθική μετακινείται έξω από τον άνθρωπο
Ο δαίμων δεν είναι πια εντός,άρα η κρίση δεν είναι εντός.
Ο άνθρωπος δεν εμπιστεύεται τη φρόνησή του,αλλά υπακούει.
Η αυτονομία βαφτίζεται αμαρτία
Η σκέψη,η διάκριση,η εσωτερική βεβαιότητα
γίνονται επικίνδυνες.
Ο «καλός άνθρωπος» παύει να είναι σοφός
και γίνεται υπάκουος.
Τι χάνεται πραγματικά
Χάνεται η ικανότητα ότι
ο άνθρωπος μπορεί να σταθεί όρθιος χωρίς μεσολαβητή.
Ο Πλατωνικός δαίμων:
• δεν σε σώζει
• δεν σε απειλεί
• δεν σε κρίνει
Σε ενεργοποιεί.
Η μεταγενέστερη δαιμονοποίηση:
• σε αποκόπτει από τον εαυτό σου
• σε κάνει καχύποπτο προς τη σκέψη σου
• σου μαθαίνει ότι το φως δεν είναι μέσα σου
Η μετάλλαξη της λέξης «δαίμων» είναι ένα από τα πιο επιτυχημένα ψυχολογικά πραξικοπήματα της ιστορίας.
Γιατί όταν πείσεις τον άνθρωπο ότι:
η σοφία του είναι επικίνδυνη
τότε δεν χρειάζεται να τον φυλακίσεις.
Αυτολογοκρίνεται.
Και κάπως έτσι,
ο δαίμων,που ήταν φρόνηση
έγινε εχθρός.
Οι έννοιες του βάλλω και του δια-βάλλω - διέβαλα
ΛΕΞΙΚΟ: H.G. Liddell & R. ScottΒΑΛΛΩ, ΔΙΑ-ΒΑΛΛΩ
(Διάβολος)
οι Έλληνες δεν γνώριζαν τον σατανά, γνώριζαν ώμος ότι το κακό βρίσκετε στη ψυχή και στην σκέψη των ανθρώπων που έπρεπε να ελευθερωθούν από τα κακά συναισθήματα χρησιμοποιώντας γνώση και σοφία το "ΓΝΩΘΙ Σ' ΑΥΤΟΝ" δηλαδή να γνωρίζεις τον εαυτό σου, τα ελαττώματα σου και να τα διορθώνεις.